Đường quê nhỏ ngập trong rơm mới nhà ai phơi giữa trưa hè oi ả đưa tôi đến thăm nhà mẹ liệt sỹ Bùi Thị Mấm tại thôn An Lý, xã Hưng Thái, huyện Ninh Giang, Hải Dương. Một ngôi nhà nhỏ tuềnh toàng, cũ kỹ lợp mái tôn tạm bợ hiện ra trước mắt chúng tôi. Mẹ Mấm đang ngồi trên chiếc giường nhỏ, mắt mẹ đã kém, tai mẹ không còn nghe rõ. Biết có người lạ đến, mẹ cũng không thể đứng dậy được.

Đôi chân mẹ đã yếu quá rồi, chỉ có thể ngồi một chỗ. Chúng tôi ngồi bên cạnh mẹ, trò chuyện phải nhắc đi nhắc lại nhiều lần mẹ Mấm mới nghe được. Mẹ xúc động, đôi tay gầy xiết chặt lấy tay chúng tôi.

Năm nay mẹ Mấm đã 82 tuổi nhưng cả cuộc đời mẹ, niềm vui thì ít mà sự hy sinh cho chồng cho con thì nhiều. Chiến tranh đi qua từ lâu rồi nhưng nỗi mất mát thì vẫn còn hiện hữu trong căn nhà mẹ Mấm. Mẹ đang sống cùng cô con gái bị bệnh thần kinh.

Mẹ Mấm cũng có chồng, con trai như bao người phụ nữ khác nhưng chiến tranh đã cướp đi người chồng, người con trai duy nhất của mẹ. Kết duyên cùng với ông Phạm Ngọc Bợi không được bao lâu thì ông Bợi tham gia chiến tranh và hy sinh năm 1951.

Nhìn đứa con thơ vừa dứt ruột đẻ ra đúng lúc chồng hy sinh, mẹ dặn lòng mình phải vượt qua nỗi đau. Anh Vòi, con trai mẹ lớn lên. Với bao nhiệt huyết tuổi trẻ, anh đeo ba lô ra trận. Bao nhiêu năm đằng đẵng trông ngóng tin con trai là bấy nhiêu năm biệt tăm biệt tích, người mẹ chỉ còn biết ngày đêm mong cho con trai an lành trở về.

Đúng năm 1970, mẹ nhận được tin dữ. Đồng đội báo tin anh Vòi đã hy sinh ở chiến trường miền Nam. Mẹ Mấm ngất lên ngất xuống tưởng chừng như không sống nổi. Đã không biết bao đêm, mẹ Mấm khóc vì thương nhớ con, nhớ chồng.

Được sự động viên của các cấp chính quyền và của gia đình, anh em họ hàng, mẹ Mấm lấy niềm vui còn lại của cuộc đời là ba cô con gái. Không quản vất vả, mẹ Mấm tần tảo sớm hôm nuôi ba đứa con gái khôn lớn. Nhưng, số phận cũng thật trớ trêu, người con gái thứ nhất của cụ là chị Lê Thị Khay, sinh năm 1954, đúng vừa đến tuổi trưởng thành đột ngột bị bệnh thần kinh. Chạy vạy, vay mượn khắp nơi, gia đình đưa chị đi Bệnh viện Thần kinh của tỉnh Hải Dương để chữa trị. Nhưng chưa chữa trị được ngày nào, chị Khay đã bỏ trốn về nhà. Nỗi khổ đau này, mẹ chỉ biết nuốt vào trong tim.

Hiện nay, mọi sinh hoạt của hai mẹ con mẹ Mấm đều nhờ sự chăm sóc của hai cô con gái. Hai chị đều đã xây dựng gia đình, hoàn cảnh gia đình của 2 chị cũng khó khăn. Trưa tối, hai chị thay nhau đến cơm nước, giặt giũ cho mẹ và chị gái. Căn nhà chỉ rộng chừng 20m2 mà cụ Mấm và chị Khay đang sống đã rất cũ kỹ, tuềnh toàng.

Được biết, địa phương thường xuyên thăm hỏi, tặng quà và động viên gia đình. Các cấp chính quyền cũng thường xuyên hỏi thăm, tặng quà cho gia đình cụ Mấm.

Vừa qua, Sở Lao động - Thương binh và Xã hội và đồng chí Bí thư huyện Ninh Giang cùng các cán bộ Phòng Thương binh và Xã hội về kiểm tra, xác minh gia đình cụ Mấm. Các cấp chính quyền của tỉnh đã hỗ trợ giúp cụ Mấm xây ngôi nhà mới.

Hoàn cảnh của mẹ liệt sỹ Bùi Thị Mấm vẫn đang rất cần sự giúp đỡ, chia sẻ của các nhà hảo tâm, những tấm lòng từ thiện. Mọi sự giúp đỡ, chia sẻ xin gửi về địa chỉ cụ Bùi Thị Mấm, thôn An Lý, xã Hưng Thái, huyện Ninh Giang, tỉnh Hải Dương hoặc Báo CAND, số 66, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội

PV Báo CAND